ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭਗਵੰਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਨੇ ਕੇਂਦਰ ਨੂੰ ਝੋਨੇ ਦੀ ਆਮਦ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚੋਂ ਅਨਾਜ ਦੇ ਭੰਡਾਰਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਇਸ ਗੱਲ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਸੁਚਾਰੂ ਖਰੀਦ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਮੰਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਢੁਕਵੀਂ ਸਟੋਰੇਜ ਜਗ੍ਹਾ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਈ ਜਾਵੇ। ਕੇਂਦਰੀ ਖਪਤਕਾਰ ਮਾਮਲੇ, ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਵੰਡ ਮੰਤਰੀ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਜੋਸ਼ੀ ਨੂੰ ਲਿਖੇ ਇੱਕ ਪੱਤਰ ਵਿੱਚ, ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ 10 ਅਕਤੂਬਰ ਤੱਕ 6 ਲੱਖ ਮੀਟਰਿਕ ਟਨ (ਲੱਖ ਮੀਟਰਿਕ ਟਨ) ਚੌਲ ਅਤੇ ਅਕਤੂਬਰ ਦੌਰਾਨ 15 ਲੱਖ ਮੀਟਰਿਕ ਟਨ ਕਣਕ ਦੀ ਤੁਰੰਤ ਆਵਾਜਾਈ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਇਹ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਚੌਲ ਮਿੱਲਾਂ ਅਤੇ ਮੰਡੀ ਯਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 40 ਲੱਖ ਮੀਟਰਿਕ ਟਨ ਕਣਕ ਦਾ ਸਟਾਕ ਜਗ੍ਹਾ ‘ਤੇ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਲਗਭਗ 17 ਲੱਖ ਮੀਟਰਿਕ ਟਨ ਅਜੇ ਵੀ ਉੱਥੇ ਪਿਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਝੋਨੇ ਲਈ ਢੁਕਵੀਂ ਜਗ੍ਹਾ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕਿ ਕਿਸਾਨ ਸਟੋਰੇਜ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਆਪਣੀ ਉਪਜ ਮੰਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਸਕਣ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਟਾਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪੱਤਰ ਵਿੱਚ, ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭਗਵੰਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਨੇ ਕੇਂਦਰੀ ਖਪਤਕਾਰ ਮਾਮਲੇ, ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਵੰਡ ਮੰਤਰੀ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਜੋਸ਼ੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਦਿਵਾਇਆ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਨੇ ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੌਰਾਨ 15 ਐਲਐਮਟੀ ਚੌਲ ਅਤੇ 10-12 ਐਲਐਮਟੀ ਕਣਕ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਕੇਐਮਐਸ 2025-26 ਤੋਂ ਚੌਲਾਂ ਦੀ ਡਿਲਿਵਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ ਅਤੇ ਕੇਐਮਐਸ 2026-27 ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਚੌਲ ਮਿੱਲਾਂ ਅਤੇ ਮੰਡੀ ਯਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪਏ ਕਣਕ ਦੇ ਸਟਾਕ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। “ਹਾਲਾਂਕਿ, 1 ਤੋਂ 29 ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਸਿਰਫ 8.3 ਐਲਐਮਟੀ ਚੌਲ ਅਤੇ 4.3 ਐਲਐਮਟੀ ਕਣਕ ਹੀ ਰਾਜ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਭੇਜੀ ਗਈ ਹੈ,” ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਇਸ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਖੁਰਾਕ ਨਿਗਮ (FCI) ਕੋਲ ਸਟੋਰੇਜ ਸਪੇਸ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਘਾਟ ਕਾਰਨ, ਅੱਜ, ਯਾਨੀ 29 ਸਤੰਬਰ, 2026 ਤੱਕ, ਖਰੀਫ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਸੀਜ਼ਨ 2025-26 ਦੇ ਸਿਰਫ਼ 99.50 LMT (94%) ਕਸਟਮ ਮਿਲਡ ਚੌਲ ਹੀ ਡਿਲੀਵਰ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ 105.64 LMT ਦੀ ਬਣਦੀ ਮਾਤਰਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 6 LMT ਅਜੇ ਵੀ ਡਿਲੀਵਰ ਕੀਤੇ ਜਾਣੇ ਬਾਕੀ ਹਨ।”
ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭਗਵੰਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਅਗਲਾ ਸਾਉਣੀ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਸੀਜ਼ਨ ਕੱਲ੍ਹ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਯਾਨੀ 1 ਅਕਤੂਬਰ, 2026 ਅਤੇ 10 ਅਕਤੂਬਰ 2026 ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਮਦ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਸਾਰੇ ਬਕਾਇਆ ਚੌਲਾਂ ਦੀ ਐਫਸੀਆਈ ਨੂੰ ਡਿਲੀਵਰੀ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਅਗਲੇ ਸਾਉਣੀ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਝੋਨੇ ਦੇ ਬਕਾਏ ਦੇ ਸਟਾਕ ਨੂੰ ਕੈਰੀ ਓਵਰ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਜਾ ਸਕੇ ਅਤੇ ਸਟਾਕ ਅਕਾਊਂਟਿੰਗ ਅਤੇ ਝੋਨੇ/ਚਾਵਲ ਦੀ ਰੀਸਾਈਕਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਪੇਚੀਦਗੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।”
ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮਿਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮਿੱਲਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬੇਚੈਨੀ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਚੌਲਾਂ ਦੀ ਡਿਲਿਵਰੀ ਅਕਤੂਬਰ ਦੇ ਅੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਚੌਲ ਮਿੱਲਰ ਝੋਨੇ ਦੀ ਸਟੋਰੇਜ ਅਤੇ ਮਿਲਿੰਗ ਲਈ ਅੱਗੇ ਨਹੀਂ ਆ ਸਕਦੇ ਅਤੇ ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਹੋਰ ਹਿੱਸੇਦਾਰਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬੇਚੈਨੀ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।”
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਹਾਲਾਂਕਿ ਰਾਜ ਚੌਲਾਂ ਦੀ ਡਿਲਿਵਰੀ ਨੂੰ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਹਰ ਸੰਭਵ ਯਤਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ 1 ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ 10 ਅਕਤੂਬਰ ਤੱਕ 6 ਲੱਖ ਮੀਟਰਿਕ ਟਨ ਚੌਲਾਂ ਦੇ ਸਟਾਕ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਤੁਰੰਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।”
ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭਗਵੰਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਨੇ ਕਣਕ ਦੇ ਭੰਡਾਰਨ ਲਈ ਜਗ੍ਹਾ ਦੀ ਭਾਰੀ ਘਾਟ ‘ਤੇ ਹੋਰ ਚਾਨਣਾ ਪਾਉਂਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, “ਇੱਥੇ ਇਹ ਦੱਸਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕਣਕ ਦੇ ਭੰਡਾਰਨ ਲਈ ਜਗ੍ਹਾ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ, ਆਰਐਮਐਸ 2026-27 ਦੌਰਾਨ ਖਰੀਦੇ ਗਏ ਲਗਭਗ 40 ਲੱਖ ਮੀਟਰਿਕ ਟਨ ਕਣਕ ਦੇ ਸਟਾਕ ਨੂੰ ਚੌਲ ਮਿੱਲਾਂ ਅਤੇ ਮੰਡੀ ਯਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸਟੋਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਇਸ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਕਿ ਇਹ ਸਟਾਕ ਸਤੰਬਰ/ਅਕਤੂਬਰ 2026 ਦੇ ਅੱਧ ਤੱਕ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।”
ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜੂਨ ਤੋਂ ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕਣਕ ਦੀ ਚੁਕਾਈ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਬਹੁਤ ਹੌਲੀ ਹੋਣ ਕਾਰਨ, ਅੱਜ ਤੱਕ ਆਰਐਮਐਸ 2026-27 ਦੀ ਲਗਭਗ 17 ਲੱਖ ਮੀਟਰਿਕ ਟਨ ਕਣਕ ਅਜੇ ਵੀ ਚੌਲ ਮਿੱਲਾਂ ਅਤੇ ਮੰਡੀ ਯਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪਈ ਹੈ।”
ਉਨ੍ਹਾਂ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ, “ਜੇਕਰ ਕੁਦਰਤੀ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਕਣਕ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਭੰਡਾਰਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਤਾਂ ਇਹ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਮੰਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਉਪਜ ਉਤਾਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕੇਗਾ ਜਦੋਂ ਕਿ ਚੌਲ ਮਿੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਝੋਨੇ ਦੇ ਭੰਡਾਰਨ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸੁਚਾਰੂ ਖਰੀਦ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਪਵੇਗਾ।”
ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, “ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਕੇਐਮਐਸ 2026-27 ਦੌਰਾਨ ਝੋਨੇ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਮਦ ਦੇ ਸਮੇਂ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿਵਸਥਾ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।”
ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭਗਵੰਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਨੇ ਕੇਂਦਰ ਨੂੰ ਅਨਾਜ ਦੀ ਢੁਕਵੀਂ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਲਈ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਇੱਥੇ ਇਹ ਦੱਸਣਾ ਉਚਿਤ ਹੈ ਕਿ ਸੂਬਾ ਜੂਨ ’26 ਤੋਂ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 10 ਲੱਖ ਮੀਟਰਕ ਟਨ ਕਣਕ ਅਤੇ ਚੌਲਾਂ ਦੀ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਕਰਨ ਲਈ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਬੇਨਤੀਆਂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜੂਨ ਤੋਂ ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੱਕ ਕਣਕ ਅਤੇ ਚੌਲਾਂ ਦੀ ਅਸਲ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਸਿਰਫ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਹੀ ਹੈ।”
ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਪੱਤਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੂਨ 2026 ਦੌਰਾਨ ਆਵਾਜਾਈ 11.91 LMT ਰਹੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 6.55 LMT ਚੌਲ ਅਤੇ 5.36 LMT ਕਣਕ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਜੁਲਾਈ ਦੌਰਾਨ, ਕੁੱਲ ਆਵਾਜਾਈ 11.60 LMT ਰਹੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 6.70 LMT ਚੌਲ ਅਤੇ 4.90 LMT ਕਣਕ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਅਗਸਤ ਵਿੱਚ, 12.72 LMT ਲਿਜਾਈ ਗਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 7.70 LMT ਚੌਲ ਅਤੇ 5.02 LMT ਕਣਕ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਤੰਬਰ ਦੌਰਾਨ 29 ਸਤੰਬਰ ਤੱਕ, ਆਵਾਜਾਈ 12.60 LMT ਰਹੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 8.30 LMT ਚੌਲ ਅਤੇ 4.30 LMT ਕਣਕ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।
ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭਗਵੰਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਸ ਲਈ, ਅਕਤੂਬਰ 2026 ਦੌਰਾਨ ਚੌਲ ਮਿੱਲਾਂ ਅਤੇ ਮੰਡੀ ਯਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸਟੋਰ ਕੀਤੇ ਕਣਕ ਦੇ ਸਟਾਕ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਕੇਐਮਐਸ 2026-27 ਦੌਰਾਨ ਝੋਨੇ ਦੀ ਖਰੀਦ ਅਤੇ ਸਟੋਰੇਜ ਲਈ ਜਗ੍ਹਾ ਬਣਾਈ ਜਾ ਸਕੇ।”
ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, “ਚੌਲ ਮਿੱਲਰ, ਆਪਣੇ ਅਹਾਤੇ ਵਿੱਚ ਜਗ੍ਹਾ ਦੀ ਘਾਟ ਦੇ ਬਹਾਨੇ, ਕੇਐਮਐਸ 2026-27 ਦੇ ਝੋਨੇ ਦੀ ਅਲਾਟਮੈਂਟ/ਸਟੋਰੇਜ ਅਤੇ ਮਿਲਿੰਗ ਲਈ ਅੱਗੇ ਨਹੀਂ ਆ ਸਕਦੇ।”
ਇਸ ਲਈ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਸਿੱਧੀ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ 1 ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ 10 ਅਕਤੂਬਰ ਤੱਕ 6 ਲੱਖ ਮੀਟਰਕ ਟਨ ਚੌਲਾਂ ਦੀ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਅਤੇ ਅਕਤੂਬਰ 2026 ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ 15 ਲੱਖ ਮੀਟਰਕ ਟਨ ਕਣਕ ਦੀ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਲਈ ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਵੰਡ ਵਿਭਾਗ ਅਤੇ ਐਫ.ਸੀ.ਆਈ., ਮੁੱਖ ਦਫਤਰਾਂ ਦੇ ਸਬੰਧਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।”
ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭਗਵੰਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਆਵਾਜਾਈ “ਇਸ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਕੇਐਮਐਸ 2026-27 ਦੌਰਾਨ ਸੁਚਾਰੂ ਖਰੀਦ ਕਾਰਜਾਂ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ ਅਤੇ ਇਸ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਸਰਹੱਦੀ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਣਸੁਖਾਵੀਂ/ਕਾਨੂੰਨ ਵਿਵਸਥਾ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।”